Select Page

Trekschuit Maassluis

Er vaart weer een trekschuit vanuit Maassluis.

Tussen Maassluis en Delft was bijna 250 jaar lang een dagelijkse vaarverbinding die net zoals de bussen en treinen tegenwoordig, elke dag stipt op tijd vertrok. Tussen 1645 en 1891 voeren dagelijks drie trekschuiten heen en weer weer.  De afstand was 13,5 km en de reis duurde ongeveer twee uur. Na 1900 was de trekschuit als personenvervoer verdwenen door de opkomst van de trein.

Na 130 jaar afwezigheid is de trekschuit weer terug en kan er weer een tochtje gemaakt worden

Een trekschuit lijkt op een rondvaartboot

Er is echter een belangrijk verschil, De trekschuit wordt getrokken vanaf de kant. Meestal door een paard , maar soms ook door menskracht. De motor van de trekschuit is het paard op de kant. Een trekschuit wordt dus voortgetrokken. Er waren vroeger trekschuiten voor vrachtvervoer en ook voor personen vervoer. In Maassluis werden 300 jaar geleden trekschuiten voor vrachtvervoer gebouwd. 

Net als vroeger

heeft de Maassluisse Trekschuit een eerste, een tweede en een derde klas. In de eerste klas zit je beschut in de kajuit voorzien van ramen. In de tweedeklas zijn er geen ramen maar zit je in de open lucht maar nog steeds onder een dak. Bij regen zorgt zeildoek er voor dat je binnen droog zit. De derde klas is buiten, in de voorpiek van de trekschuit.  

In de eerste en tweede klas zit je langs de wand op een bank aan een tafel. De tafel is uitklapbaar De trekschuit is voorzien van een aanrechtje. Er is zelfs achter een zeildoek een camping-toilet slim gecamoufleerd zodat het lijkt op een oude poepdoos.  Net als vroeger wordt de trekschuit voortgetrokken door een paard.

“Varen met een trekschuit is teruggaan in de tijd”

“Met een gangetje van een kilometer of zes per uur trekt het paard de trekschuit voort. Rustig glijdt de boot door het water.  Je hoort weer de vogels en het geluid van het kabbelende water tegen de boot. Op de kant wordt  het paard aangemoedigd door de menner. Je kijkt vanuit de trekschuit over het polderlandschap, Nergens ter wereld ligt het water hoger dan het landschap rondom, alleen het Hollandsche polderlandschap geeft dit uitzicht. Uniek in de wereld.”

Leo Lauwaars
Schipper trekschuit

De trekschuit vertrekt twee keer per maand vanaf de Markt in Maassluis

Dit noemen wij de dienstreizen. Net zoals vroeger koop je een kaartje.
Op de gekozen datum stap je in en word je ondergedompeld in het verleden.
Je reist net als vroeger met je medepassagiers in de eerste of tweede klas. Wil je bij goed weer buiten zitten dan kan dat door een plek te zoeken in de voorpunt, de derde klas.

Er zijn twaalf dienstreizen per jaar, dat is een beperkt aantal. Om verzekerd te zijn van een plaats is vroeg boeken in de webshop bij “Ervaar Maassluis” een optie.

Wil je de trekschuit huren om in het huwelijksbootje te stappen of voor bijvoorbeeld een bedrijfsuitje? Dat kan! In overleg is er heel veel mogelijk. Stuur ons een mailtje.

Meevaren met een dienstreis kost 25 euro. Kinderen onder de twaalf halve prijs

Voor het huren van de trekschuit inclusief bemanning en trekpaard betaalt u een basisprijs van 600 euro. Afhankelijk van het in te vullen evenement wordt de prijs bepaald. 

Waar varen we heen?

De trekschuit heeft een vaste ligplaats in Maassluis aan de Veerstraat ter hoogte van de Markt. Dat is ook het startpunt van de dienstreizen.

Na inscheping vertrekt de trekschuit richting Maasland. Dit gaat op de elektromotor. De vele obstakels op de wal en de bruggen verhinderen om hier te worden voortgetrokken door een paard.

Als de laatste vaste brug is gepasseerd kan de mast omhoog en varen we langs de trekkade naar de plek waar het paard wordt ingespannen. Hier is gelegenheid om met het trekpaard kennis te maken. Met het trekpaard voor de trekschuit gaat het daarna met een gangetje van een kilometer of zes per uur over de Noordvliet naar de brug over de Kwakelweg. Hier leggen we aan en is er weer gelegenheid om het trekpaard te aaien of te voorzien van een welverdiende wortel.

Na een korte onderbreking draaien we de trekschuit en varen we de route in omgekeerde volgorde. Het trekpaard wordt weer uitgespannen als we de bebouwing van Maasland hebben bereikt. Daarna gaat het weer terug, op de elektromotor  naar ons vertrekpunt aan de Veerstraat.  De totale reis duurt tussen de 2,5 á drie uur. 

Indien de trekschuit wordt gehuurd voor evenementen wordt de opstapplaats, tijdsduur, trekken met paard , enz in overleg afgesproken. 

Wie bouwde de Maassluise trekschuit?

Om de trekschuit weer tot leven te brengen heeft de Stichting Historische Scheepswerf “Zorg en Vlijt”, ervoor gezorgd dat er weer een trekschuit uit Maassluis vaart.  In twee jaar tijd bouwde een groep vrijwilligers, onder leiding van de scheepsbouwer Peter Schouten, een trekschuit uit meer dan tweehonderd jaar oud eikenhout.

Bij de bouw is zoveel mogelijk de bouwwijze van vroeger gevolgd. Op basis van het “werfboekje” van Leendert Hoogendam uit 1720, bouwnummer 56, is de trekschuit gereconstrueerd.
In Harlingen werden eikenhouten bomen gekocht die verzaagd werden tot balken en planken. De kielbalk, werd uit een eik gezaagd die zelfs driehonderd jaar oud is. Daarna volgden de spanten en werden de houten planken voor de huid in de vorm gebogen. Net zoals vroeger werden de huidplanken met houten pluggen aan de spanten bevestigd.
Al het ijzerwerk, roerbeslag, mastbeslag van af de stootranden tot aan de scharnieren van de deuren en ramen tot aan de kleinste krammen zijn door de smid speciaal voor de trekschuit gesmeed.

Ook bij het verven is rekening gehouden met de grondstoffen die voor de kleuren rond 1700 beschikbaar waren. Na twee jaar bouwen kon op 15 mei 2021 een trekschuit te water worden gelaten. Daarmee heeft Maassluis weer een trekschuit. 

Historie van de Maassluise trekschuit

Op het kerkeiland, in Maassluis, was een scheepswerf waar tussen 1696 en 1743, 19 zeilende snikschuiten voor vrachtvervoer werden gebouwd. Het scheepstype Snikschuit is het scheepstype waarvan historisch   vaststaat dat dit type werd gebruikt voor de trekschuit voor vracht en personenvervoer. Technische informatie over de bouw van deze snikschuiten zijn door Leendert Hoogendam, de Maassluise scheepsbouwer uit die tijd, opgeschreven en bewaard in het Scheepvaartmuseum van Amsterdam.

Voordat Leendert Hoogendam zijn eerste trekschuit bouwde voeren en al regelmatig trekschuiten vanuit Maassluis naar Delft. Vanaf 1645 was er een vaste dienstregeling. Het begon met het vervoer van vis. De wegen waren voor al in de winter slecht begaanbaar waardoor de vis , vaak bijna bedorven , bijna te laat op de afslag in Delft en Den Haag aankwam. De trekschuit zorgde ervoor dat de reistijd aanzienlijk werd bekort waardoor de vis vers op die markt kon worden gebracht, een hele verbetering.  Op de dagen dat er geen vis werd aangevoerd werd de trekschuit gebruikt voor personen vervoer. 

De trekschuiten die Leendert in Maassluis bouwde zijn gebruikt om groente en vis te vervoeren.
Voor meer informatie zie de Atlas van de trekvaarten in Zuid-Holland uitgeverij THOTH Bussum. 

Boek direct een reisje bij

“Ervaar Maassluis”

Stichting “ Den eerste Snik”, Wie wij zijn

 

Hans Ploeg

Voorzitter

Hans is vanaf de bouw tot aan de exploitatie betrokken bij de trekschuit en is speciaal belast met het onderhoud.

jrkploeg@gmail.com
0654215228

Leo Lauwaars

Secretaris/Penningmeester

Leo is een van de schippers en vanaf de bouw betrokken bij de trekschuit.

leo@lauwaars.com 
0653222833

Henk van de Kamp

Vaarplanning

Henk zorgt ervoor dat de paarden en menners aanwezig zijn om de trekschuit te trekken. Ook Henk is vanaf de bouw betrokken bij de trekschuit. 

hyvandekamp@gmail.com
0614899337

Gezamenlijk vormen wij het bestuur van de Stichting “ Den eerste Snik”  die is opgericht o.a. met het doel om trekschuiten in de vaart te brengen en instant te houden zoals deze in de zevende en de achttiende eeuw over de vlieten in Holland voeren. Om dat doel te bereiken is door de Stichting Historische Scheepswerf “ Zorg en Vlijt, een trekschuit gebouwd die in 2021 aan onze stichting is overgedragen. 

Deze trekschuit wordt vanaf 15 mei 2021 door ons in de vaart gebracht.  De trekschuit vaart regelmatig met betalende passagiers in een dienstregeling. De trekschuit wordt ook  ingezet voor bruiloften, bedrijfsuitjes en familie partijen. 

Naast het varen met een trekschuit zette wij ons in om de geschiedenis van de trekvaart onder de aandacht te brengen. 

Onze stichting heeft de ANBI status. Stichting “ Den eerste Snik”’ KvK 71276580 , RSIN 858647485

Anbi-status

Voor de Stichting Historische Scheepswerf “Zorg en Vlijt” is een groepsbeschikking voor Culturele ANBI afgegeven onder nummer G152. Deze beschikking geldt vanaf 1 januari 2019 en geldt tevens voor de tot de groep behorende Stichting Den eerste Snik.”

– Stichting Historische Scheepswerf “Zorg en Vlijt”, KvK 62039946, RSIN 854611344

Doel: de ontwikkeling en realisering van een functionerende historische scheepswerf.

– Stichting “Den eerste Snik”, KvK 71276580, RSIN 858647485

Doel: het doen bouwen, in de vaart brengen van trekschuiten naar 17e eeuws ontwerp

Voor de stichting “ Den eerste Snik”’  is het postadres: Maasweg 13, 3144 DA  Maassluis; nadere contact gegevens zijn onderaan deze pagina gegeven.

Het bestuur van beide Stichtingen bestaat minimaal uit drie personen; Voorts vormen op verzoek van het bestuur een aantal zeer betrokkenen een Raad van advies.

Beloningsbeleid: Voor alle bestuurders en leden van Raad voor advies geldt dat er geen vergoeding verstrekt wordt, noch in geld, noch in natura. Uitsluitend onvermijdelijke en strikt zakelijk gemaakte onkosten kunnen op declaratiebasis worden vergoed.

Projectomschrijving: 

Bouw authentieke TREKSCHUIT, naar de handschriften van de Maassluisse scheepsbouwer Leendert Hoogendam, die tussen 1696 en 1743 op het Schanseiland in Maassluis o.a. 19 Snikschuiten bouwde. 

De bouw is inmiddels afgerond en de trekschuit is overgedragen aan de stichting “ Den eerste Snik”.

Zie voor verdere informatie www; Historischewerf.nl

Financiering

De volledige bouwmis gefinancierd door enkele grote sponsoren en vele kleinere.

Exploitatie

Stichting “Den eerste Snik”  heeft de trekschuit in eigendom genomen. In de Statuten van de Stichting is de verplichting vastgelegd dit voor ten minste tien jaar te doen gelden. Daarnaast wordt vastgelegd hoe het gebruik van de Snik wordt geregeld. Voor het gebruik staat voor ogen primair een inzet op Monumentendagen en andere bijzondere feestelijke of representatieve momenten. Vervolgens zal getracht worden de lijndienst van vroeger te simuleren. Hierbij wordt uitgegaan van inzet van getrainde vrijwilligers voor inzet van schip en paard. 

Inmiddels is expertise op het terrein van (trek)paarden aan de Stichting verbonden en wordt overlegd omtrent beschikbaarheid van trekpaarden, de nodige kennis van mennen en de daaraan verbonden kosten. Er is reeds een toezegging gedaan voor (beperkte) kostenloze beschikbaarheid van paard en jager.

Voor het jaarlijks onderhoud zijn plannen in ontwikkeling voor het oprichten van een historische werf in het trekvaartgebied, waarbij leeraspecten en afstand tot de arbeidsmarkt onder regie van Stichting De Hooftzaak/Stoed een rol spelen. De investering in de werf zal in deze plannen in financiële zin reeds gedekt zijn; de onderhoudskosten betreffen dan de out-of-pocket uitgaven, welke overzienbaar zijn.

Verwacht wordt dat voor het daadwerkelijk gebruik een beperkte bijdrage ter dekking van de directe kosten zal worden gevraagd.

Communicatie

De realisatie van de trekschuit is  voor een groot publiek zichtbaar gemaakt.  Het gehele bouwproces is gedetailleerd geregistreerd zodat de kennis van de originele bouwmethoden zo veel mogelijk is vastgelegd.

Resultaat

Vanaf de te waterlating in 2021 is zichtbaar en tastbaar  hoe de “snelwegen” van de 18e en 19e eeuw bevaren werden en dat op gezette tijden groepen dit ook zelf kunnen ervaren. Het zal niet een strakke dienstregeling worden – als vroeger wel bestond – maar wel inzichtelijk maken “het gemak van den reisende man”.

Deze zichtbaarheid wordt vergroot door de voorziene vaste ligplaats van de trekschuit aan de Veerkade te Maassluis, nabij de Monstersche Sluis, alwaar het “oude stadsbeeld” wordt verfraaid en uiteraard bezichtigingen mogelijk zijn.

Maassluis, 1 december 2021

Stichting Historische Scheepswerf “Zorg en Vlijt”

Stichting “Den  eerste Snik”

Leo Lauwaars, Hans Ploeg en Henk van der Kamp. 

Actuele verslagen: hiervoor wordt verwezen naar onder het Hoofd Nieuws opgenomen Nieuwsbrieven.

Financiële informatie ultimo 2019
Financiële informatie ultimo 2020

Voor informatie en Prive boekingen, kunt u ons mailen

3 + 4 =